• Bebeğimin uykusu neden önemli?
• Uyumak büyümek demektir.
• Uykusunu alamayan bebek, yemek yiyemez, oyun oynayamaz, huzursuz olur, sindirim sistemi hastalıklarına ya da diğer hastalıklara açık hale gelir.
• Uyku öğretilmesi gereken bir beceridir.
• Bebeğimin uykusunun özellikleri nedir?
• Bebekler de yetişkinler gibi 45 dakikalık uyku döngüleri yaşar.
• Bu döngülerde, çok derin uyku ile beynin aktif olduğu ve rüya görme eğiliminde olduğumuz REM (Rapid Eye Movement) uykusu birbirini izler.
• Bebeklerin uykularının ortalama %50-66’sı REM uykusunda geçer, bu oran yetişkinlere göre %15-20 fazladır.
• İlk 6 haftada bebekler acıktıkları için çoğunlukla gecede 2 kere uyanır (saat 02.00-03.00 arası ve 05.00-06.00 arası).
• Bebeğim gece kaç saate kadar uyuyabilir?
• Zamanında ve 2700 gr üstü ağırlıkta doğan bebeklerin, mizacına da bağlı olarak, aşağıdaki sürelerde uyuması beklenir.
• 6. haftaya kadar: 4-5 saat.
• 6 hafta-4 ay: 6-8 saat.
• 4 aydan itibaren: 10 saat.
• Bebeğim neden uyumuyor?
• Anne baba günlük bir rutin uygulamayı başaramamış olabilir.
• Anne babanın uyguladığı uyku ritüeli yetersiz kalmış ya da hiç uygulanmamış olabilir.
• Anne baba “hatalı ebeveynlik” yapıyor olabilir.
• Bebek aç olabilir.
• Bebek aşırı uyarılmış ve/veya aşırı yorulmuş olabilir.
• Bebek acı çekiyor, rahatsız ya da hasta olabilir.
• Bebeğimin uyku sorununun (tamamen ya da kısmen) rutinsizlikten kaynaklandığını nasıl anlarım?
• Bebeğinizi yatağına yatırırken sıkıntı çekiyorsunuzdur.
• Bebeğiniz geceleri saat başı uyanıyordur.
• Bebeğiniz gün içinde güzel uyumasına rağmen, gece iyi uyumuyordur.
• Bebeğimin uyku sorunu (tamamen ya da kısmen) rutinsizlikten kaynaklanıyorsa ne yapmalıyım?
• E.A.S.Y. rutinini uygulamasınız.
• Bebeğinizi yatırırken uykuya hazırlık ritüeli uygulayın.
• Bebeğiniz gece-gündüz ayrımı yapamıyorsa, gece-gündüz farkını öğretin.
• Bebeğinizin günlük uyku, yemek ve aktivite saatlerini not alın.
• Günlük işlerinizi yaparken bebeğinizi kendinize uydurmaya çalışmayın, rutine bağlı kalın.
• Bebeğim gece-gündüz karmaşası yaşıyorsa ne yapmalıyım?
• Bebeğiniz zamanında ve normal kiloyla doğmuşsa, gündüz toplam 5,5 saatten, bir seferde de 2 saatten fazla uyumasına izin vermeyin.
• Prematüre ve az kiloyla doğmuş bebekler 5 saatlik uykuya ihtiyaç duyar. İlk haftaları bu şekilde, aralarda birkaç dakika emzirerek geçirmeniz gerekecektir.
• Bebeğinizin uyku sebebiyle beslenme saatini kaçırmasına izin vermeyin, gündüz kaçırdığı beslenme imkanını gece telafi etmek isteyecektir.
• “Uyuyan çocuk uyandırılmaz” yanlış bir inanıştır.
• Bebeğimin uyku sorununun (tamamen ya da kısmen) uyku ritüelinin yetersizliğinden kaynaklandığını nasıl anlarım?
• Bebeğinizi uyku vaktinde yatıştırmanız zor oluyordur.
• Bebeğiniz uykuya dalıyor ama 10-30 dakika sonra birdenbire uyanıyordur.
• Bebeğimin uyku sorunu (tamamen ya da kısmen) uyku ritüelinin yetersizliğinden kaynaklanıyorsa ne yapmalıyım?
• Bebeğinizin yorgun düştüğünde verdiği işaretleri izleyin ve öğrenin.
• Daha iyi uyuması için daha fazla yorulmasını beklerseniz, uykuya dalması zorlaşacaktır.
• Bebeğiniz uyku işareti verdiğinde, onu hemen yatağa yatıramazsınız. Tekrar eden hareketlerden oluşan öngörülebilir bir uyku ritüeliyle, ona uykuya geçmek için zaman tanımanız gerekir.
• Uykuya hazırlık ritüeli, ayrılık kaygısının görüleceği ileriki aylar için de güven temeli oluşturur.
• Uykuya hazırlık ritüeli: ortam hazırlığı (ortam uykuya hazır hale getirilir), kundaklama, oturma (sessizce, fiziksel uyaran vermeksizin) ve gerekli durumda şşş-pat yöntemi.
• Kundaklamanın faydası nedir?
• İlk 3 ayda bebekler kollarını ve bacaklarını kontrol edemezler.
• Aşırı yorulmuş bir bebek, yetişkinlerin aksine daha hareketli olur ve kollarını bacaklarını sallar. Bu hareketi kendi yaptığının farkında olmayan bebek bundan rahatsız olur ve daha fazla istemsiz hareket yapar. Kundaklama bunu engeller.
• 4 ay civarında parmaklarını keşfetmesi için bir kolunu dışarıda bırakarak kundaklayabilirsiniz.
• Şşş-pat yöntemi nedir?
• Bebeğinizin kulağına ritmik olarak “şş-şş-şş” diye fısıldarken, sırtına hafif hafif (pat-pat) vurulmasıdır.
• Bebeğinizin sakinleşmek için sizin fiziksel yardımınıza ihtiyacı olduğunda kullanılır.
• Bebekler özellikle ilk 3 ayda, üç farklı şeye konsantre olamazlar. Kulağına fısıldayıp, sırtına vurduğunuzda ağlamaya yoğunlaşamayacaktır.
• Şşş-pat yöntemini bebeğinize yatağındayken uygulayın. Sakinleşmezse omzunuza yatırıp devam edin. Poposuna ya da böbreklerine vurmadığınızdan emin olun.
• Sakinleşip gevşemeye başladığında nazikçe yatağına yan pozisyonda yatırın ve pat pat vurmaya devam edin. Şşş-pat seslerine odaklandığında ritmi yavaşlatın.
• Bıraktığınızda ağlar ya da huzursuzlanırsa şşş-pat seslerine yatağında ya da kucağınızda devam edin.
• Uykuya daldığından emin olduğunuzda odadan çıkın. Erken çıkarsanız bebeğiniz uyanabilir ve tüm sürece baştan başlamanız gerekir.
• İlk uyku işaretleri-gözünün dalması-uykuya teslim olma süresi ortalama 20 dakikadır.
• Bebeğimin uyku sorununun (tamamen ya da kısmen) “hatalı ebeveynlik”ten kaynaklandığını nasıl anlarım?
• Anne babaların uyguladığı bazı en kısa ve kolay çözümler, orta ve uzun vadede sorun yaratabilir.
• Bebeğinizi sallayarak, emzirerek, göğsünüze yatırarak uyutuyorsunuzdur. Prop bağımlılığı gelişmiştir.
• Yorgun görünen bebeğiniz, tam yatağa koymaya çalışırken ağlamaya başlıyordur.
• Bebeğiniz her gece aynı saatte uyanıyordur.
• Gece uyandığında emzirdiğiniz bebeğiniz, biraz emip bırakıyordur.
• Bebeğiniz gün içinde 45-60 dakikadan fazla uyumuyordur.
• Bebeğiniz saat 05.00’te uyanıp güne başlıyordur.
• Bebeğiniz kendi yatağında uyumayı reddediyordur.
• Bebeğiniz ağzından emzik düştüğü anda uyanıveriyordur.
• Prop bağımlılığı nedir?
• Prop, bebeğin kontrolü dışında, anne babanın bebeği uyutmak için kullandığı nesne ya da eylemdir.
• Rahatlama nesnesi (özel battaniye gibi) bebeğin kontrolündeki, onu rahatlatan bir nesnedir.
• Eğer bebeğinizi sallayarak, emzirerek, kucağınızda gezdirerek uyutursanız, bebeğiniz buna bağımlılık geliştirir (buradaki prop sizsiniz) ve kendi kendine uykuya dalamaz.
• Emzirerek ya da sallayarak uyutmak ilk aylarda hoşunuza gidebilir ama çocuğunuzun 2 yaşındayken de size bağımlı bir şekilde uykuya dalması hoşunuza gitmeyecektir.
• Bebeğimin uyku sorunu (tamamen ya da kısmen) prop bağımlılığından kaynaklanıyorsa ne yapmalıyım?
• Prop bağımlılığından kurtulmak ilk aylarda çok daha kolaydır.
• Uykuya hazırlama ritüeli ve şşş-pat yöntemini kullanın.
• Gece uyandığında odasına hemen giderseniz ya da yatağınıza alırsanız, kendi kendine uykuya dönmesine fırsat vermiyor olabilirsiniz. Yine de hiçbir zaman ağlayan bebeğinizi kendi kendine ağlamaya bırakmayın.
• Bebeğim her gece aynı saatte uyanıyorsa ne yapmalıyım?
• Geceleri aynı saatte uyanma alışkanlık belirtisidir ve açlıkla ilgisi yoktur.
• Her gece aynı saatte uyanan bebeğinizi beslemeden tekrar kundaklayın, sakinleştirmek için emzik verin (3 aydan küçük bebekler emzik bağımlılığı geliştirmeyecektir) ve şşş-pat yöntemiyle rahatlatın.
• Bebeğinizi sallamayın, dikkatini dağıtıcı ya da uyarıcı herhangi bir şey yapmayın.
• Kaka yapmamışsa bezini de değiştirmeyin.
• Her gece uyandığı saatten 1 saat önce bebeğinizi hafifçe dürterek uyandırın. Üç geceden sonra bebeğiniz bu alışkanlığını bırakacaktır.
• Bebeğim kendi yatağında yatmak istemiyor, ne yapmalıyım?
• “Aile yatağı” (bebekle birlikte yatma) fikrini benimseyecekseniz, ne zaman ve ne şekilde yatağınızı ayıracağınıza dair bir planınız olduğundan ve eşlerin ikisinin de bu yöntemde mutabık olduğundan emin olun.
• Bebeğiniz kendi yatağında yatıyorken, gece uyandığında siz kendi yatağınıza alıyorsanız, bu “hatalı ebeveynlik” hareketidir.
• Ferber yöntemini (kontrollü ağlama/bebeği ağlamaya bırakma yöntemi) denediyseniz, ki bebeklerin 5 dakika bile kendi kendilerine ağlamaya bırakılmaması gerekir, bebeğinizin size olan güveninin sarsılmış olma ihtimali yüksektir. Yatağından korkması ve yatağında yalnız kalmak istememesi normaldir.
• Yatak fobisi ile Ferber yönteminin etkilerinin telafisi için yapılacak şey aynıdır.
• Ferber yöntemini (kontrollü ağlama/bebeği ağlamaya bırakma yöntemi) denedim ama dayanamadım, bebeğimin yatak fobisi var, ne yapmalıyım?
• Bebeğinizin size olan güvenini geri kazanmanız gerekir. Bu birkaç hafta sürebilir.
• Ağladığı anda cevap verin.
• EASY rutini ile onun için öngörülebilir ve güvenli bir gündüz rutini oluşturun ve buna bağlı kalın.
• Bebeğinizin güvenini kazanmak için ilk hafta; onu, uyku ritüelini takip eden şşş-pat yöntemi ile, dizlerinizin üzerine yerleştirdiğiniz yastıkta uyutun. Uyuduğunda yastığı yere koyun, ancak tüm gece bebeğinizin yanından ayrılmayın, uyandığında sizi yanında bulsun, siz de yanında uyuyun.
• İkinci hafta, yine yastıkta uyutun ancak bu defa yastığı dizinize değil yanınıza koyun.
• Üçüncü hafta, yastığı yatağına koyun ve yatağın yanından ayrılmayın.
• Dördüncü hafta, yastık olmadan yatağına yatırın. Derin uykuya daldığında odasından çıkabilirsiniz, ancak ağladığı anda yanında gidin.
• Yatak fobisini şimdi çözmezseniz, ileride daha da zorlanırsınız.
• Bebeğimin uyku sorununun (tamamen ya da kısmen) açlıktan kaynaklandığını nasıl anlarım?
• Bebeğiniz gece boyunca birkaç defa uyanıyordur ve uyandığında tam öğün yiyordur.
• Bebeğiniz gece boyunca 3-4 saatten fazla uyumuyordur.
• Bebeğiniz daha önce 5-6 saat kesintisiz uyurken, biranda geceleri uyanmaya başlamıştır.
• Bebeğiniz her gece farklı saatlerde uyanıyordur (her gece aynı saatte uyanma alışkanlığa işaret eder).
• Bebeğimin uyku sorunu (tamamen ya da kısmen) açlıktan kaynaklanıyorsa ne yapmalıyım?
• Uyku sorunlarının büyük kısmı aslında beslenme sorunlarıdır.
• Yenidoğan bebeğin 3-4 saatte bir uyanması normaldir, çünkü küçük mideleri daha fazla besin alamaz.
• 4 aydan küçük bebeklerin gündüz 3 saatte bir beslenmesi gerekir. Daha seyrek besliyorsanız, bebeğiniz gündüz yeterli miktarda besini alamadığı için gece telafi etmeye çalışır.
• Bebeğinizi emziriyorsanız, sütünüzün yeterli miktarda olduğundan emin olun. Sütünüzü sağıp miktarına bakabilirsiniz. Bebeğiniz düzenli kilo alıyorsa, sütünüz yetiyordur. Anne sütünün tam olarak akış kazanması 6 haftayı bulur.
• Gece bebeğinizi beslemeye başlamak “hatalı ebeveynlik” motifidir. Gece vereceğiniz öğün miktarını, gündüz öğünlerine dağıtın.
• Emziriyorsanız, gündüz öğünlerini artırmak için; her öğünün sonunda ve bundan 1 saat sonra sütünüzü sağarak memenizi boşaltın. 3 gün sonra sütünüzün arttığını göreceksiniz.
• Mide doldurma yöntemini uygulayın (akşamları 2 saat arayla verilen ek öğünler (saat 17.00-19.00 ya da 18.00-20.00 gibi) ve gece uykusu esnasında verilen uyku öğünü (saat 22.00 ya da 23.00 gibi).
• Uyku öğünü bebeği uyandırmadan, uyku esnasında verilir. Hiçbir zaman saat 23.00’ü geçirmeyin.
• Mide doldurma yöntemini doğumdan itibaren uygulayabilirsiniz. Bebeğiniz 7-8 aylık olduğunda da uyku öğününü bırakabilirsiniz, çünkü bebeğiniz her öğünde 180-210 ml içebiliyor ve yeterli katı gıda alıyordur.
• Bebeğimin acıktığını nasıl anlarım?
• Bebekler acıktığında çoğunlukla önce dudaklarını yalar ve diliyle emme hareketi yapmaya çalışır.
• Acıkmış bebek dilini çıkarır ve başını sağa sola çevirerek meme/biberon arar.
• Elini emebilir ya da bunu yapamayacak kadar küçükse, kollarını sallayarak beslenme üçgenine (burnunun ucu ve ağzından oluşan üçgen) vurmaya çalışır.
• Hala beslenmediyse boğazının arkasından gelen öksürüğe benzeyen bir sesle ağlar. Bunu önce kısa, sonra eşit aralıklarla devam eden ınga-ınga-ınga ağlaması takip eder.
• Bebeğinizin ağlamasının açlıktan kaynaklandığına emin değilseniz, önce emzik verin. Emziği kabul etmezse acıkmış olma ihtimali yüksektir.
• Acıkmamış bebeği emzirerek sakinleştirmek, “hatalı ebeveynlik” motifidir, 3.-4. aya kadar emzik kullanmakta fayda vardır. Eğer emzik kullanımını sadece uykuyla sınırlandırırsanız, bir süre daha devam edebilirsiniz.
• Daha önce 5-6 saat kesintisiz uyuyan bebeğim, neden bir anda geceleri uyanmaya başladı?
• Bebeğiniz büyüme atağı (sıçraması) geçiriyor olabilir.
• Hızlı büyüme döneminde bebeklerin daha çok beslenmeye ihtiyaçları vardır, ancak bu durum geçicidir.
• Gece bebeğinizi beslemeye başlamak “hatalı ebeveynlik” motifidir. Gece vereceğiniz öğün miktarını, gündüz öğünlerine dağıtın.
• Bebeğimin uyku sorunu (tamamen ya da kısmen) aşırı uyarılmadan kaynaklandığını nasıl anlarım?
• Aşırı uyarılmış bir bebek derin uykuya geçemez ve uzun süre uyuyamaz.
• Bebeğinizi uykuya hazırlamak güçleşiyordur.
• Bebeğiniz geceleri sık sık ağlayarak uyanıyor ve derin uykuya dalamıyordur.
• Bebeğiniz öğleden sonra uyku uyumamak için direniyordur.
• Bebeğiniz uykuya dalsa bile, kısa süre sonra yaptığı istemsiz hareketlerle uyanıyordur.
• Bebeğiniz gündüz uyumayı reddediyor, uyusa bile en fazla 40 dakika uyuyordur.
• Yeni bir oyun grubuna başladığınızda, bebeğiniz de geceleri uyanma başlamıştır.
• Bebeğiniz gündüz hep kısa uykular uyuduysa, uyandığında dinlenmiş görünüyor ve gece iyi uyuyorsa, kısa uykuyu onun biyoritminin sonucu kabul edebiliriz.
• Gündüz uyku motifi değişiyor da, gündüz uykuları kısalıyorsa, aşırı uyarılma durumu muhtemeldir.
• Bebeğimin uyku sorunu (tamamen ya da kısmen) aşırı uyarılmadan kaynaklanıyorsa ne yapmalıyım?
• Uyku uykunun mayasıdır. Bebeğinizi daha iyi ya da geç saate kadar uyusun diye geç yatırmak, yalnızca onun uyku kalitesini ve süresini düşürür.
• Yetişkinlerin aksine, az uyuyan ve yorgun bebekler daha canlı görünürler.
• Bebeğinizin ilk uyku işaretinde, aşırı uyarılmasına fırsat vermeden, hemen uyku ritüeline başlayın.
• Rutinin dışına çıkmayın. Çıkmanız gerektiğinde de bunu saat 14.00-15.00’ten sonra yapmayın.
• Gün içinde, özellikle de öğleden sonra, kendi buluşma ve aktivitelerinizle bebeğinizi yormamaya özen gösterin.
• Bebeğinize, gündüz uykuları öncesinde de yorucu aktiviteler yaptırmayın.
• Parlak renkler, sesli oyuncaklar ya da etrafındaki insanların sevgi gösterileri bile bebeğinizin aşırı uyarılması için yeterlidir.
• Bebeğinizin (parmaklarını keşfetmesi, dönmeyi öğrenmesi gibi) yeni bir fiziksel gelişim aşamasında olması da, kendi kendini aşırı uyarmasına sebep olacaktır. Çünkü vücudu üzerindeki kontrolü artmakta, ama hala tam kontrol seviyesine ulaşamamaktadır (dönmeyi öğrenen bebeğin kendini yatağın köşesine sıkıştırması gibi).
• Gündüz yeni başladığınız bir aktivite (yeni oyun grubu gibi), bebeğinizin gece uykusunu bir geceden fazla süreyle etkiliyorsa, bebeğiniz bu aktivite için henüz hazır olmayabilir.
• Bebeğimin uyku sorununun (tamamen ya da kısmen) acı, rahatsızlık ya da huzursuzluktan kaynaklandığını nasıl anlarım?
• Bebeğiniz ağlarken yüzünü ekşitiyor, vücudu kaskatı kesiliyor, bacaklarını göğsüne çekiyor ya da uykusunda çok fazla istemsiz hareket yapıyorsa, bir acı ya da sancı sebebiyle ağlıyor olabilir.
• Acı ya da sancı sebebiyle ağlama, çığlığa benzer ve açlık ağlamasından daha tiz tondadır.
• Bebeğiniz sadece ana kucağı, araba koltuğu ya da bebek arabasında olduğu gibi dik pozisyonda uyuyabiliyorsa, reflüsü olabilir.
• Bebeğiniz kabızlık çekiyor (anne sütü alan bebeklerde kabızlık beklenmez) ve/veya koyu renkli ve kokulu idrar yapıyorsa, su kaybetmiş olabilir.
• Bebeğimin uyku sorunu (tamamen ya da kısmen) acı, rahatsızlık ya da huzursuzluktan kaynaklanıyorsa ne yapmalıyım?
• Reflüden şüpheleniyorsanız yatağının ve alt değiştirme masasının başını yükseltebilirsiniz. Bebeğinizin karnına bir kuşak sardıktan sonra kundaklamanız da faydalı olacaktır.
• Bebeğinizin kabızlık sorunu varsa, mamasını doğru miktarda su ile karıştırdığınızdan emin olun ve günde 120 cc ilave su içirin. Bunu 30 cc kuru erik suyu + 90 cc su halinde de verebilirsiniz. Bacaklarına bisiklet hareketi yaptırmakta fayda vardır.
• İlk 3 ay bebeklerin vücut ısısını ayarlamak anne babanın görevidir. Bebeğinizin üşümediğinden ya da terlemediğinden emin olun.
• Bebeğimin uyku sorunu bunların birkaçından kaynaklanıyorsa nereden başlamalıyım?
• Öncelikle rutin oluşturun, bu rutine bağlı kalın ve uyku ritüelini atlamayın.
• Gece sorunlarından önce gün içinde yapabileceğiniz değişiklikleri tespit edin.
• İlk olarak en acil konuyu ele alın. Örneğin reflülü bir bebeğin sancısını dindirmek önceliklidir. Reflüyü çözmeden, onu rahatlatan araba koltuğunda uyutmak gibi proplarla devam ederseniz, reflü sorunu geçtiğinde de bebeğiniz uyumak için araba koltuğuna ihtiyaç duyacaktır.
• Sabırlı ve bilinçli anne babalar olmaya çalışın. Bazı sorunları çözmek zaman ve sabır ister.
• Tepki ve direnç görmeye hazırlıklı olun.
• Bebekler ve küçük çocuklar akşam saat kaçta yatmalı?
• Bebekler ve 5 yaşına kadarki çocukların akşam saat 19.00-19.30’da yatması tavsiyedir.
• Uykusunu alamayan çocuklarda hiperaktivite ve agresif davranışlar daha yaygındır.
• Çocukların geç yatması bir uyku sorunudur. Ebeveynlerin çoğu, çocuklarındaki uyku sorunları başa çıkılamaz hale gelinceye kadar uyku sorunlarını geçiştirmekte ve bu şekilde çözümünü zorlaştırmaktadır.
• Araştırmalar yatağında kendi kendine uykuya dalabilen çocukların, uykuya dalmış halde yatağına bırakılan çocuklardan çok daha uzun süre uyuduğunu ve az sıklıkla uyandığını göstermektedir.
• 1-2 yaşındaki çocuğumun daha iyi uyması için ne yapabilirim?
• Çocuğunuzun video ve televizyon izlemesine izin vermeyin. Bunlar çocuğunuzun aşırı uyarılmasına ve/veya uykusunu kaçırabilecek imgelerin kafasına takılmasına sebep olabilir.
• Çocuğunuz 1 yaşından itibaren yürümeye başlayacaktır. Gece henüz uyanmadan ayağa kalkıp, yatağın korkuluklarına tutunması, uyandığında nerede olduğu anlamaması ya da düşünce uyanması muhtemeldir. Uyandıklarında uykuya dönmeleri eskiye göre daha zordur, çünkü o anda bile etrafa merakla ilgi duyabilirler.
• Çocuğunuzun büyük kardeşi varsa, onun kardeşinin yürüme ya da diğer konulardaki çabalarıyla dalga geçmesine izin vermeyin. Çocuğunuz üzülebilir ve uykusu etkilenebilir.
• Bu dönemde 1,5-2 saatlik iki gündüz uykusundan, tek uykuya geçiş olacaktır.
• Küçük bebeklerde iyi gündüz uykusu iyi gece uykusunu hazırlarken, 1 yaşından büyük bebeklerde geç uyunan gündüz uykusu gece uykusundan çalar. Bebeğiniz 15.30’da hala uyuyorsa uyandırın ve gündüz uykusunu erken saate çekmeye çalışın.
• Bebeğiniz artık sebep-sonuç ilişkisini anlamaktadır. “Hatalı ebeveynlik” motifinin alışkanlık yaratması artık çok daha kolaydır. Gece ilk defa uyanan çocuğunuzu, bir defalığına da olsa, kitap okuyarak uyutmayı seçerseniz, ertesi gecelerde de uyanması ve bunu beklemesi muhtemeldir.
• Bu yaştaki çocuklar akşam saat 18.00-18.30’da yatırıldıklarında daha iyi uyurlar. Uyku öncesi banyo alışkanlığı bu dönemde aşırı uyarıcı olabilir, banyo saatini öne çekmek faydalı olabilir.
• Bebeğim neden uykusunda çığlık atıyor?
• Gece terörü (uyku terörü) yaşıyor olması muhtemeldir.
• Gece terörü (uyku terörü) nedir?
• Gece terörü uyurgezerlik gibi psikolojik bir deneyimdir. Kabustan farklıdır.
• Derin uykudan REM uykusuna geçerken yaşanır. Kabus (REM uykusunda oluşur) esnasında bilinç aktif ancak beden aktif değilken, gece teröründe beden aktif, bilinç yerinde değildir.
• Kabus genellikle REM uykusunun en yoğun yaşandığı gecenin ikinci yarısında görülür. Gece terörü ise uyumaya başladıktan sonra 2. veya 3. saatlerde görülür.
• Yüksek perdeden gelen çığlıkla başlar. Çocuk gözleri açık, bedeni kaskatı ve bazen soğuk ter içinde, yüzü kızarmış şekilde uyanır. Yanına gittiğinizde sizi tanımayabilir. Sonra da bu olayı hatırlamaz.
• Çocuğunuzu uyandırmayın. Bu durum çoğunlukla 10 dakika (1-40 dakika arası) sürer. Sesinizle sakinleştirmeye çalışın.
• Çocuğunuzun tekrar gece terörü yaşamaması için rutininizi koruyun ve çocuğunuzun aşırı uyarılmasını engelleyin. Bu durum sık meydana gelirse doktorunuza danışın.
• Kabus gören çocuğuma nasıl davranmalıyım?
• Çocuğunuzu sakinleştirin ve yanında olduğunuzu hissettirin.
• Gördüğü rüyayı anlatması için cesaretlendirin. Asla korkularını küçümsemeyin.
• Ona sarılarak, onu öperek rahatlatmaya çalışın. Gerekiyorsa yanında yatın ama kendi yatağınıza almayın.
• Çocuğunuz için neyin korku verici veya stresli olduğunu anlamaya ve çocuğunuzu bunlardan uzak tutmaya çalışın.
• Çocuğumun çocuk yatağından büyük yatağına geçişini nasıl sağlarım?
• Çocuğunuzun 2 yaşına gelmesini bekleyin. Bebek bekliyorsanız, doğumdan 3 ay önce süreci başlatın.
• Çocuğunuzla konuşun ve onu da sürece dahil edin. Örneğin ne renk çarşaf istediğini sorun, yatağı birlikte hazırlayın.
• Yatma saati kuralları ve rutininizi değiştirmeyin. Çocuğunuz kuralların değil, yalnızca yatağının değiştiğini bilsin.
• Yatağınıza gelirse, onu sarılıp kucaklamadan, hemen yatağına geri gönderin. 2 yaşında bu ziyaretler azalacaktır.
• Bebeğiniz daha önce uyandığında kendi kendine zaman geçirebiliyorken, şimdi daha erken kalkıp yanınıza gelmek istiyorsa, ona ışıklı bir alarm saati alın ve alarm çalmadan önce odasından çıkmaması gerektiğini anlatın. Kendinizi suçlu hissetmeyin.
• Çocuğum 3 yaşına geldiğinde neler değişir?
• Çocuğunuz artık daha meraklı ve daha hassastır.
• Çocuğunuz yeni oyun grubu vb. değişikliklere karşı aşırı duyarlıdır, uyku düzeni bunlardan etkilenebilir.
• Çocuğunuz artık istediğini yaptırana kadar sonsuza dek konuşabilir ve pazarlık yapabilir durumdadır. Öfke krizleri, kendini yerden yere atması, ısırması, tekmelemesi vb. davranışlar muhtemeldir.
• Küçük çocukların manipülatif davranışlarını ayrılık kaygısı ile karıştırmayın. Ayrılık kaygısı 7-9. ayda başlar ve “hatalı ebeveynlik” motifi izlenmeden durum şefkatle yönetildiyse, 15-18. ayda biter.
• 3 yaşındaki çocuğuma uyku ritüelini nasıl uygulamalıyım?
• Rutine bağlı kalmalı ve uyku ritüelini kararlı bir şekilde sürdürmelisiniz. Uyku ritüelini çocuğunuzun ihtiyaçlarına göre değiştirebilirsiniz.
• Çocuğunuz artık çok daha fazla şeyi kavrayıp aklında tutabildiği için, örneğin gününün nasıl geçtiğiyle ilgili konuşabilir, kitap okuyabilirsiniz.
• Çocuğunuz susadığını söyleyerek gece uyanmaya başladıysa, başucuna koyduğunuz sızdırmaz bardaktaki suyu, uyku ritüeline dahil ederek, susarsa kendisinin içebileceğini her defasında hatırlatabilirsiniz.
• Kabus gören çocuğunuzu güvende hissettirmek için sevdiği oyuncağını yanına yatırıp, onunla ilgili yapacağınız sakinleştirici konuşmayı uyku ritüeline dahil edebilirsiniz.
• 3 yaşındaki çocuğumun daha iyi uyması için ne yapabilirim?
• Çocuğunuz ağladığında aceleyle odasına girmeyin. Uykuya dönme ihtimali için zaman tanıyın.
• Yatır/kaldır yöntemi sadece yatır yöntemine dönüşmüştür. Zaten ayaklanmış çocuğunuzu sakince konuşarak geri yatırın. Kucağınıza almayın, sallamayın, yalnızca geri yatırın ve odasında sessizce uykuya dalmasını bekleyin. Bunu oyun olarak algılamasına izin vermeyin.
• Çocuğunuz terkedilme korkusu yaşıyorsa, ağlamaya bırakma yöntemi ya da başka herhangi bir sebepten ötürü çocuğunuzda yatak fobisi gelişmişse; birkaç gece odasında yer yatağında yatın ve onun yanında olduğunuzu hissettirin. Daha sonra sandalyeye geçin ve çocuğunuz uyuyana kadar sandalyede oturun. Sandalyeyi her 3 günde bir kapıya doğru yaklaştırın. Bu arada çocuğunuza rahatlatıcı ve güven verici konuşmalara devam edin. Kandırmaya çalışmayın.
• Çocuğunuz gece uyanıp yanınıza geliyorsa, onu nazikçe yatağına gönderin. Hareket kronikleşirse, odasının kapısına bir çocuk güvenlik kapısı koyabilirsiniz.
• Çocuğunuz uyandığında yanına siz gidin, çocuğunuzun yatağınıza tırmanmasına izin vermeyin.
• Çocuğunuza odaya girerken kapıyı çalması gerektiğini öğretin. Siz de onun odasına girerken kapısını tıklatın.
• Sabahları erken uyanıyor ve çabuk yorgun düşüyorsa, “uyutmak için uyandırmak” tekniğini kullanın. Uyandığı saatten 1 saat önce hafifçe uyandırıp, örneğin altını değiştirdikten sonra, tekrar uyutabilirsiniz.
• Bu dönemde çocuklar bir taraftan bağımsızlaşırken, bir taraftan da bir şeyler tatsızlaştığında ebeveynlerini yanında isterler. Çocuğunuzu rahatlatmakla şımartmak arasındaki farkı bilin.
Iyi günler 4.5 aylik oglum var sallayarak uyutiuyorum ama cok rahatsizim bu kojuda kenisinin uyumasini ogrenmesini istiyorum nasil ve nerden baslayabilirim .sallamayi yavas yavas kesiyorum tam uyumadan yatagina koyuyorum gece 9gibi yatip 12-1 arasi uyaniyor sonra 3 ve 6 gibi uyanip günduzleri 45dakika zor uyuyor bugunlerde cok huysuzlasti cok agluyor bu sekilde aglarken uyku egitimi verebilir miyim.cevabjniza ihtiyacm var simdiden tesekkir ederim
BeğenBeğen
Sevgili Tuba,
Uyku konusunda bence Tracy Hogg’un kitabı çok faydalı. Buna göre,uyku eğitiminden önce
1. Ayına uygun rutin oluşturmalısınız. Rutinden şaşmadığınızda uykuya hazır bir bebeğin uykuya geçmesi daha kolaydır.
Bunun için şurayı inceleyebilirsin:
https://folikasitannesi.com/2016/09/14/rutin-olusturma-tracy-hogg-bebek-bakim-sorunlarina-mucize-cozumler-kitabindan-notlar/
2. Uyku sorunları çoğunlukla beslenme sorunlarıdır diyor. Bunun için de şurayı inceleyebilirsin:
https://folikasitannesi.com/2016/09/17/uyku-egitimi-3-uyku-sorunlari/
https://folikasitannesi.com/2016/09/17/uyku-egitimi-4-bebegim-hala-neden-uyumuyor/
3. Bebekler, büyüme atakları dönemlerinde beyin kimyasının değişmesi sebebiyle huysuzlaşır ve düzeni bozulur. Büyüme ataklarıyla ilgili olarak “Harika Haftalar” (Wonder Weeks) çok iyi bir kitaptır. İnternette büyüme ataklarının haritasını bulabilirsin, hangi haftalarda büyüme atağı olabileceğini şimşeklerle gösteren bir haritadır. Buralar zorlu ama heyecanlı dönemler oluyor, çünkü sonrasında bebeğinin geliştiğini çok net bir şekilde hissediyorsun.
Umarım işine yarar…
Sevgiler.
BeğenBeğen